Operaties
Een darmoperatie kan nodig zijn in het geval van een ernstige vernauwing van de darm of als medicijnen niet (voldoende) werken. De aanpak bij de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa is hierbij duidelijk verschillend. Bij de ziekte van Crohn opereert de arts zo spaarzaam mogelijk. Als er geopereerd wordt, neemt men vaak het laatste gedeelte van de dunne darm en het begin van de dikke darm weg. Men kan ook een vernauwing verwijderen, een fisteloperatie uitvoeren of een abces insnijden. Bij een aantal mensen met de ziekte van Crohn of met colitis ulcerosa is het soms noodzakelijk een tijdelijke of blijvende kunstmatige darmuitgang aan te leggen: een stoma.
Een stoma is een kunstmatige uitgang voor ontlasting of urine. Een stoma is een opening van de darm in de huid van de buik. Dat wordt aangelegd wanneer de ontlasting het lichaam niet langs de natuurlijke weg kan verlaten. Een stoma kan aangelegd worden van de dunne darm. Dan wordt het een ileostoma genoemd. Een stoma van de dikke darm is een colonstoma. Wanneer ontlasting de stoma verlaat, moet dit worden opgevangen. Daar zijn speciale opvangmaterialen voor en methoden om het opvangen van de ontlasting te reguleren. Het is belangrijk om te weten, dat met een stoma de ontlasting niet meer opgehouden kan worden. Dat is onder normale omstandigheden wel mogelijk dankzij de kringspier van de anus. Een stoma kan tijdelijk zijn of blijvend. Een tijdelijk stoma wordt bijvoorbeeld aangelegd om een darmdeel rust te geven, een blijvend stoma bijvoorbeeld wanneer de hele dikke darm moet worden weggehaald.
Bij colitis ulcerosa wordt meestal de hele dikke darm weggehaald. Vaak wordt er dan een ileostoma aangelegd. Er zijn echter ook mogelijkheden om met een speciale operatie, direct of bij een volgende operatie, de dunne darm met de anus te verbinden.
De ziekte van Crohn kan zowel in de dunne als de dikke darm voorkomen. In het algemeen beperkt deze ziekte zich tot een bepaald gedeelte van de darm. Daarom kan bij de ziekte van Crohn vaak volstaan worden met het verwijderen van het aangedane darmdeel. Een stoma is dan minder vaak nodig. Wanneer de hele dikke darm wegens de ziekte van Crohn moet worden verwijderd, zal er meestal een blijvend ileostoma worden aangelegd. Bij deze ziekte is er geen operatie mogelijk om de dunne darm met de anus te verbinden, vanwege de aard van de ziekte.
Voor meer informatie over stoma’s kun je terrecht bij de Nederlandse Stomavereniging 'Harry Bacon' (telefoon: (0346) 26 22 86)of op http://www.harrybacon.nl. En de Stoma Stichting Nederland (telefoon: (0182) 63 15 07), die veel informatie en folders kunnen verstrekken over bijvoorbeeld stoma en voeding, stoma en seksualiteit, stoma en sporten.
Een andere operatietechniek die in plaats van het gewone ileostoma wordt toegepast, is de zogeheten ileo anale anastomose oftewel Pouch. Bij deze ingreep worden de hele dikke darm en endeldarm weggehaald. Van het laatste deel van de dunne darm wordt een reservoir gemaakt dat met de anus wordt verbonden.
Hierdoor hoef je geen stoma en heb je dus geen gedoe met zakjes. Veel patiënten met een pouch moeten echter wel een paar keer per dag naar de wc.
